Skoolfondse en vrystelling
Skoolfondse is ’n ooreengekome bedrag wat ouers aan skole betaal wat daarop gemik is om die gehalte van die leerders se onderrig te verbeter. Skoolfondse mag nie registrasie-, administrasie- of ander gelde insluit nie. Die skool mag nie verdere geld vra vir ekstra vakke wat leerders uit die skoolprogram kies nie.
Volgens SAASA moet alle SBL’e van openbare skole regeringsbefondsing aanvul deur skoolfondse te vra en ander redelike vorme van fondsinsamelings in te stel. Die reg om nie skoolfondse te vra nie sal beperk wees tot die skole wat tot geen-skoolfonds-skole verklaar is. Die name van geen-skoolfonds-skole sal in ’n provisiale Staatskoerant gepubliseer en die kriteria om die geen-skoolfonds-skole te bepaal, sal gebaseer wees op die ekonomiese vlak van die gemeenskap rondom die skool.
Die skool se fonds is ’n kombinasie van skoolgeld, fondsinsamelingsgeld en skenkings. Dit is die SBL se verantwoordelikheid om seker te maak dat al hierdie fondse in een bankrekening gehou en bestuur word. Geen openbare skool mag meer as een rekening hê nie.
’n Openbare skool het die reg om regsaksie teen ’n ouer in te stel wat nie skoolfonds betaal nie, maar slegs nadat die vrystellingskriteria toegepas en die ouers steeds aanspreeklik is om sodanige geld te betaal. Die leerder moet skool bywoon terwyl die saak voortduur.
’n Leerder mag nie van deelname aan enige amptelike skoolprogramme uitgesluit word op grond van die nie-betaling van skoolfonds deur die ouer nie. ’n Skool mag nie ’n leerder se rapport terughou omdat die ouer nie kan bekostig om skoolfonds te betaal nie.
Vrystellings van betaling van skoolfonds
Die vrystelling van betaling van skoolfonds is ’n meganisme wat die regering in plek gestel het om ouers te help om toegang tot gehalteonderrig vir hul kinders te verkry, ongeag hul agtergrond of finansiële beperkings. Vrystellings moet terugwerkend van die begin van die jaar af bereken word indien die ouer kwalifiseer.
Ouers wat nie kan bekostig om skoolfonds te betaal nie, moet by die SBL aansoek doen om gedeeltelike of volledige vrystelling daarvan om skoolfonds te betaal. Ouers kan deur die skoolhoof aansoekvorms by die SBL kry. Openbare skole moet ouers oor die kriteria en prosedures inlig, en hulle help om aansoek te doen om vrystelling van betaling van skoolfonds. Die SBL moet die aansoeker skriftelik binne 7 dae na die assessering van die aansoek om vrystelling oor die uitkoms van die aansoek inlig.
Skole moenie vir weeskinders skoolfonds vra nie.
Indien ’n ouer nie tevrede is met die SBL se besluit oor volledige of gedeeltelike vrystelling nie, mag hy/sy binne 30 dae nadat hy/sy van die skool se besluit in kennis gestel is, by die Hoof van die Departement teen die beslissing appelleer. Dit is elke openbare skool se verantwoordelikheid om die ouers met die indien van ’n appèl by te staan.
Vrywillige bydraes
Enige ouer, insluitend dié wat enige soort vrystelling gekry het, kan vrywillige bydraes tot die skoolfonds maak. Bydraes kan in die vorm van geld, in natura of in die vorm van enige diens wees wat ’n ouer aan ’n skool kan lewer.
Bystand aan ouers wat aansoek om vrystellings doen
Elke openbare skool word aangemoedig om ’n Skoolfondskomitee te stig. Die komiteevoorsitter moet ’n lid van die SBL wees. Die komitee se funksies is om alle sake rakende skoolfonds soos die insameling van skoolfonds te administreer, aan die SBL oor inkomste uit skoolfonds te rapporteer en om ouers by te staan om aansoek te doen om vrystelling van skoolgeld. Hierdie komitee oorweeg die aansoeke om vrystellings en doen aanbevelings aan die SBL.
’n Ouer wat om watter rede ook al hulp nodig het om aansoek om vrystelling te doen of ’n appèl in te stel, mag versoek dat die Skoolfondskomitee se voorsitter of enige lede van die Skoolfondskomitee hom of haar met die indien van die aansoek bystaan.
Indien geen bystand aan die ouer verleen word nadat hy/sy dit versoek het nie, moet die skoolhoof van die betrokke skool die ouer bystaan met die aansoek of die appèl, indien die ouer daarvoor gevra het. Geen aansoeker mag gediskwalifiseer word op grond daarvan dat sy of haar aansoek onvolledig of foutief ingevul is nie. Die Skoolfondskomitee moet binne 14 dae ná hulle aansoek gedoen het, skriftelik aan die ouers terugvoering gee oor die uitkoms van hul aansoek.
Appèlle vir vrystellings wat afgekeur is
’n Ouer wie se aansoek deur die SBL afgekeur is, het die reg om binne 30 dae ná kennisgewing van daardie besluit appèl by die Hoof van die Departement van daardie provinsie aan te teken. Die skoolhoof of die Skoolfondskomitee moet ’n ouer hierdie geleentheid gee, en hom/haar bystaan deur die appèlvorm aan die ouer te voorsien en dit te verduidelik.
Die ouer wat appelleer, moet die Hoof van die Departement van die volgende voorsien:
- Redes vir die appèl
- Alle tersaaklike inligting rakende die appèl
Die Hoof van die Departement moet die SBL-voorsitter vra om binne 14 dae die volgende aan hom te stuur:
- ’n Afskrif van die notule van die SBL-vergadering waartydens die aansoek bespreek is
- Enige kommentaar wat die SBL oor die aansoek wil lewer
- Enige ander inligting rakende die appèl.
Die Hoof van die Departement sal:
- Die SBL-voorsitter binne 14 dae ná ontvangs van die ouer se dokumentasie in kennis stel van die appèl wat ingedien is
- Die SBL inlig dat dit nie enige aksie teen die ouer kan instel totdat die appèl aangehoor is nie
- Die SBL en die appellant binne 7 dae na ’n besluit oor die appèl geneem is, skriftelik van sy/haar besluit en die redes daarvoor in kennis stel.